هرآنچه راجع به سنگ بدانید

هرآنچه که باید راجع به سنگ های ساختمانی بدانید

سنگ یکی از پرکاربردترین و رایج ترین مصالح ساختمانی است که از گذشته تا امروز مورد استفاده قرار گرفته است. 

در ساختمان های سنگی  از سنگ لاشه همراه با ملات های گچ و آهک استفاده شده است.

سنگ جسمی است طبیعی که از اجتماع یک یا چند کانی تشکیل شده است .

سنگ یکی از مصالح اصلی در ساخت و ساز می باشد که در اکثر کارهایی که در مهندسی عمران ، راه ، راه آهن و بندر انجام می شود مورد استفاده قرار میگیرد .

از جمله ویژگی های سنگ ساختمانی می توان به دوام و مقاومت بسیار بالا، جلاپذیری مطلوب، مقاومت سایشی و ضربه ای بالا، قابلیت برش و صیقل خوردن، قابلیت شستشو، ثبات رنگ، مقاومت در برابر حرارت و رطوبت، مقاومت کششی و خمشی مناسب، غیر قابل نفوذ بودن، مقاومت در برابر تغییرات آب و هوایی، سختی و مقاومت فشاری بالا و پایداری در برابر مواد اسیدی و قلیایی اشاره نمود.

از سنگ برای پوشش دیوار داخلی ساختمان، نماکاری، زیرسازی جاده ها، دیوار و شالوده، کف خیابان و پیاده رو و تزئینات مختلف استفاده می شود.

ویژگی های سنگ ساختمانی خوب

بافت سنگ: سنگ بايد ساختمانی سالم داشته باشد يعنی:  شيار،ترك و رگه های سست نداشه باشد و بدون پوسیدگی و  يكدست و يكنواخت باشد.

جذب آن:  سنگ ساختمانی نبايد آب زياد جذب كند بنابراين نباید در آب متلاشی و حل شود.

پاكيزگی: سنگ ساختمانی نبايد آلوده به مواد طبيعی و مصنوعی باشد.

 پايداری سنگ در برابر عوامل محيطی: سنگ طبيعی بايد شرايط فيزيكی و شيميايی محيط را تحمل نمايد

لذا بايد در برابر باد، يخبندان، تغييرات دما و در صورت وجود جريان آب و همه عوامل فرسايش مقاومت كند.

پايداری مكانيكی: تاب فشاری برای قطعات بابر نبايد كمتر از 150 كيلوگرم بر سانتی متر مربع باشد.

سنگ‌های مصرفی بایستی از لحاظ بافت و ظاهر، یکنواخت و بدون ترک بوده و عاری از رگه‌های خاکی مارنی، میکانی، پریت، ترکیبات سولفاتی و 

سولفیدی (حداکثر SO3 به ۱% وزنی محدود می‌شود) و سایر موادی باشند که تحت‌تأثیر عوامل جوّی و هوازدگی خراب می‌گردند؛ 

زیرا در این صورت استحکامی نخواهند داشت.

دو گروه از سنگ‌های طبيعي که در نماي ساختمان به کار مي‌روند، سنگ‌های آهکی و سنگ‌های آذرين هستند. 

سنگ‌های آهکی معمولاً به دليل وجود رگه‌هايی که در آنها ديده می‌شود، استحکام چندانی ندارند.

مشکل سنگ‌های آذرين معمولاً جذب آب پايين و عدم چسبندگي با بدنه ساختمان است.

 

building-stone

انتخاب سنگ نما

نمای ساختمان به دليل قرار گرفتن در معرض شرايط جوی (باران، يخبندان، آفتاب و آلاينده‌ها) از اهميت خاصی برخوردار است.

سنگ نما بايد ويژگيهای خاصی داشته باشد تا بتواند در برابر اين عوامل دوام بياورد.

بنابراين سنگی که جهت نما استفاده می‌شود بايد شرايط زير را داشته باشد:

 متناسب با آب و هوای منطقه باشد: سنگ بايد متناسب با شرايط اقليمی انتخاب گردد.

– قابليت صيقل خوردن و برش را داشته باشد.

– مقاومت‌های کششی و خمشی نسبتا خوبی را دارا باشد.

– ترکيبات کانی شناسی آن بايد در نظر گرفته شود:. وجود ناخالصی به صورت مجتمع در يک نقطه و يا يک امتداد، نقطه ضعف بوده و میتواند باعث تخريب سنگ شود.

– سنگ انتخابی بايد چسبندگی خوبی را با ملات داشته باشد.

– رنگ آن با ثبات باشد و در برابر بخارها و گازها و پرتو آفتاب پايدار باشد.

 به این ترتیب از عوامل موثر بر انتخاب سنگ ابتدا توجه به کاربرد آن در ساختمان می باشد و پس از آن می توان به عواملی مانند دوام، آنالیز فیزیکی 

و شیمیایی سنگ، رنگ سنگ و قیمت سنگ اشاره نمود.

 رنگ

ثابت بودن رنگ سنگ بستگی به مکان مورد نصب آن دارد.

 سنگ های مرمریت رنگی مخصوصا رنگ های تیره اگر در فضای داخلی نصب شوند و به دور از تابش خورشید باشند، 

سالیان سال رنگی ثابت خواهند داشت، اما اگر همان سنگ در معرض ناملایمات جوی و نور خورشید قرار بگیرد سریعا رنگ خود را از دست می دهد.

از عوامل دیگر وجود مقادیر آهک در سنگ است که به مرور زمان باعث شوره زدن سطح سنگ شده و به صورت لکه های سفید ظاهر می گردد. 

رنگ سنگ از ویژگیهایی است که از نظر اقتصادی نیز بسیار مهم است .

 سنگهایی با رنگ سبز ، لاجوردی و قرمز که کمیاب هستند دارای ارزش بیشتری می باشند.

ساخت:

هر ضعفی در ساختار سنگ اثر تهاجم عوامل هوازدگی را سرعت می بخشد . 

بنابراین سطوح درزه ها ، سطوح لایه بندی ، سطوح گسل یا هر نوع شکاف ناشی از گسل یا چین خوردگی (شامل ترکهای برشی) همگی شرایط مناسب را برای تأثیر عوامل هوازدگی و یخبندان به وجود می آورند.

کانیهای مضر

برخی از کانیهای مشخص ( سولفورهای آهن ) را می توان در کلیه شرایط به عنوان کانیهای مضر در نظر گرفت ، در حالی که برخی از کانی های دیگر ، مانند میکا فقط در مقادیر زیاد و در برخی از سنگها مانند ماسه سنگها و مرمرها مضر هستند.

 

کاربرد سنگ در صنعت ساختمان سازی

نمای  داخلی و خارجی

مرمریت، تراورتن، گرانیت، چینی، لایم استون و تقریباً تمام سنگها را می‌توان برای دیوارهای داخلی ساختمان بکار برد و این به این خاطر است که سنگ در معرض تغییرات جوی قرار ندارد.

با این حال ممکن است در طراحی فضاهای داخلی ما محدودیت‌هایی در رنگ و ابعاد سنگها (به دلیل ناکافی بودن نور طبیعی فضا و …) وجود داشته باشد و یا

 عواملی همچون رطوبت زیاد، نیاز به نظافت مکرر محیط و اهمیت داشتن سختی در مقابل سایش و براقییت ساب سطح سنگ، انتخاب ما را محدودتر کنند.

با اینکه امروزه مرمرییت‌ها به دلیل جلاپذیری خوب و تنوع زیادشان در رنگ و طرح و قیمت، طرفدار زیادی در سنگ‌کاریهای داخل دارند، 

نمی‌توان از زیبایی و تنوع سنگ‌های تراورتن و آنتیک گذشت، که جلوه‌های بسیار زیبایی را از ترکیب آنها می‌توان در لابی‌ها، پاگردها، اطراف درب آسانسورها، دیوارهای راه پله، دیوارهای پارکینگ و … خلق کرد.

کف ساختمان و پلکان

سنگی که برای پلکان و کف سازی مورد استفاده قرار می گیرد در معرض سایش و ضربه خواهد بود، بنابراین باید بسیار سخت باشد و از مقاومت سایشی و ضربه ای بالایی برخوردار باشد.

 سنگی که برای این قسمت از ساختمان استفاده می شود باید قابل برش در یک جهت باشد همانند سنگ های رسوبی و دگرگون که این مزیت را دارا هستند.

علاوه بر آن سنگ کف و پلکان به دلیل قرار گرفتن در معرض آلودگی باید تخلخل کمی داشته باشند تا در اثر شستشو با مواد شوینده و ریختن مواد اسیدی یا بازی روی آن نفوذناپذیر بوده و آسیب نبیند .

معمولاً استفاده از سنگهای گرانیت به دلیل مقاومت بالا در مقابل سایش، رطوبت و ضربه، بسیار معمول است. 

اما با این حال تعدادی از مرمریت‌ها (مانند مرمریت خوی، خوبسنگان، صلصالی، کوثر، گلبهار، و…) و لایم‌استون‌ها (مانند گوهره و بوژان) نیز برای استفاده در راه پله‌ها توصیه می‌شوند.

 

building-stone

دیوار و شالوده

سنگ هایی که برای دیوارهای حائل و شالوده به کار می روند به صورت نامنظم و بدون شکل خاص چیده می شوند. 

برای صرفه جویی در هزینه ساخت و ساز از سنگ هایی که در منطقه دیده می شوند استفاده می گردد. 

برای پر کردن فاصله بین سنگ ها نیز می توان از تکه های ریزتر استفاده نمود.

سنگ های متخلخل و سنگ هایی که دارای لایه بندی بوده و قابلیت انحلال آنها بالاست برای دیوار و شالوده مناسب نیستند. 

اما سنگ های سخت با مقاومت فشاری بالا و وزن مشخص مناسب این کار می باشند. 

اغلب ماسه سنگ و سنگ  آهکی دولومیتی گزینه ای مناسب برای دیوار و شالوده به شمار می آیند.

دکوراتیو نمودن ساختمان

سنگ هایی که از رنگ و ظاهر مناسبی برخوردار هستند و علاوه بر دوام بالا مقاومت خمشی و کششی خوبی دارند برای تزئینات داخل ساختمان کاربرد دارند. 

این سنگ ها برای تزئین دیوار شومینه، ستون ها و قاب درب و پنجره به کار می روند. 

سنگ آنتیک نمونه ای از سنگ هایی است که به این منظور مورد استفاده قرار می گیرد.

 

building-stone

سنگ روی کابینت و اپن

سنگ روی کابینت و اپن باید در مقابل ضربه، سایش و رطوبت مقاوم بوده و تحمل وزن را داشته باشد. 

در ضمن بسیار مهم است که کمترین واکنش را با مواد غذایی و شوینده داشته باشد.

سنگ‌هایی که در ساختمان به کار می‌روند با نام‌های سنگ قواره، سنگ بادبر ،سنگ لاشه‌، و سنگ پلاک شناخته می‌شوند. 

سنگ‌هایی که در ساختمان به کار گرفته می‌شوند یا به یکی از صورت‌های طبیعی می‌باشند؛ مانند: «قلوه‌سنگ»، «کار شده» و «بادبر و خرد» یا  از معدن حاصل می‌گردد که باید جهت مصرف در ساختمان آماده شود که این آماده‌سازی معمولاً به دو صورت کار شده و خرد شده (شن و ماسه) صورت می‌پذیرد.

 

building-stone

سنگ قواره

سنگی است که از سنگ لاشه بدست می آید و در کارگاه ساختمانی با کمی تیشه کاری ابعاد منظمی یافته و دارای گوشه های معین می گردد از سنگ قواره برای دیوارهای باربر ، جدول .سازی و کف. سازی هایی که نیاز به کمی نما سازی دارن استفاده می شود.

سنگ بادبر

سنگی  که با تیشه کاری کاملا شکل منظمی یافته و بویژه یک طرف آن شکل صاف به خود میگیرد .

سنگ بادبر را در تونل سازی ، پل سازی ، جدول سازی ، دیوار های باربر و غیر باربر ، سنگفرش و پله استفاده می کنند و یکی از عمده ترین کاربردهای مهندسی سنگ لاشه و مالون بویژه در نقاط کوهستانی اجرای قوسهای سنگی است که در پلها ، درگاهها و طاق .زیرین دالانهای سنگی مورد مصرف قرار میگیرد.

سنگ پلاک

برای نما سازی در سطوح از سنگ پلاک استفاده می شود برای تهیه سنگ پلاک سنگ قله را در کارگاه سنگبری به ضخامتهای مورد نظر برش داده و سپس آن را تا حد جلا و آینه شدن ساب می دهند.

سنگ تزئیناتی ارزان را از تراورتن و سنگهای گران قیمت را از گرانیت و مرمر انتخاب می کنند. 

سنگ پلاک را برای تزئینات داخل و خارج ساختمان و در کف ، دیوارپله ، کف پنجره ، کنار و زیر دیوار گچی و .وسایل تزئیناتی نظیر گلدان ، شمعدان ، جدول و جوی و غیره استفاده می کنند.

سنگ‌های کار شده را به شکل یک تیشه‌ای، دو تیشه‌ای، تخت، تراش، ساییده، لاشه و کلنگی در قسمت‌های گوناگون ساختمان مانند پی، دیوار، نمای کرسی‌چینی (ازاره)، نمای دیوار، پله، فرش‌کف‌ها و نمای داخلی و خارجی ساختمان استفاده می‌کنند.

 نام‌گذاری سنگ‌های خرد شده با توجه به ریزی و درشتی دانه‌هایشان انجام می‌گیرد

building-stone

انواع سنگ های مورد استفاده در ساختمان:

 سنگ تراورتن  (Travertine)

از سنگ تراورتن برای نماکاری ساختمان و دکواسیون داخلی استفاده می شود. این سنگ ها در مناطق گرمسیر برای تزئین خارجی ساختمان به کار می روند.

از جمله معروف ترین سنگ های تراورتن، سنگ تراورتن حاجی آباد است که در کل دنیا شناخته شده است. این سنگ دارای طرح ابر و بادی و موج دار است و از قابلیت برشکاری فوق العاده ای برخوردار می باشد. 

سنگ حاجی آباد برای استفاده در نماکاری ساختمان و لابی هتل ها گزینه ای ایده آل می باشد.

سنگ مرمریت  (Marbel)

سنگ مرمریت هیچ شباهتی به سنگ مرمر ندارد. سنگ مرمریت آب را جذب نمی کند اما در برابر هوازدگی و باران های اسیدی مقاومت کمی دارد.

 همین مقاومت کم باعث شده که این سنگ تنها در داخل ساختمان کار شود.

از انواع سنگ مرمریت می توان به مرمریت خوی، کوه سفید، دهبید، هرسین، شیراز، کویر کاشان و کاوش کرمان و دهبید اشاره نمود. 

این سنگ به سه دسته سنگ چینی، سنگ کریستال و سنگ ابری دسته بندی می شود.

سنگ گرانيت (Granite)

از سنگ آهک برای تزئین کف، دیوار داخل ساختمان، ستون سازی و نمای مجسمه استفاده می شود. 

گرانیت نوعی سنگ آذرین است که به دلیل داشتن چگالی و سختی بالا جزء مصالح بادوام محسوب می شوند.

سنگ گرانیت قیمت بالایی دارد؛ زیرا استخراج، برش و صیقل دادن آن هزینه بردار است. 

از گرانیت برای زیربنای تاسیسات، کف سازی و تزئین داخل ساختمان استفاده می شود. 

این سنگ نفوذناپذیر است و در برابر ضربه و نفوذ آب مقاومت بالایی دارد.

 سطح گرانیت را می توان صیقل داد و از جذابیت آن در ساختمان بهره برد.

سنگ كوارتزيت  (Quartzite)

از سنگ کوارتزیت برای پوشش دیوارها، نماکاری ساختمان، سطح پله ها و کف زمین استفاده می شود؛ چرا که این سنگ در برابر هوازدگی بسیار مقاوم است. 

قیمت این سنگ نسبت به سایر سنگ ها پایین تر است، بنابراین برای استفاده در ساختمان مقرون بصرفه است. 

این سنگ شباهت زیادی به سنگ گرانیت دارد اما از آن سخت تر می باشد. 

ظاهر این سنگ بلوری و زبر و رنگ آن قرمز، خاکستری و قهوه ای سوخته است.

 ماسه سنگ (Sand Stone)

ماسه سنگ از جمله سنگ های رسوبی است که از اتصال دانه های سیلیسی ایجاد می شود.

 این سنگ دارای رنگ های سفید، خاکستری، قهوه ای مایل به قرمز، زرد، قرمز و قهوه ای است.

ماسه سنگ از جمله سنگ هایی است که به دلیل تطبیق پذیری بالا برای استفاده در داخل و خارج ساختمان مناسب می باشد. 

از جمله موارد استفاده از ماسه سنگ می توان به کاربرد آن در کفپوش، پوشش سقف، بالکن ها، دیوارپوش، استخرها و پاسیوها اشاره کرد.

سنگ لایم استون (Limestone)

این گونه سنگ‌ها به نسبت سنگهای تراورتن و مرمر به لحاظ زمین شناسی جوانتر بوده و در معرض فشار و دمای بالا قرار نگرفته‌اند.

 از این رو سنگ‌های کاملاً رسوبی محسوب می‌شوند.

 این سنگ‌ها به نسبت مرمریت و تراورتن بیشترین جذب آب را دارند و در مقابل فرسایش مقاومت کمتری دارند.

بهترین مکان کاربرد آن کنار راه پله‌ها (بغل پله‌ها) و دیواره پارکینگ می‌باشد.

سنگ ساختمانی

سنگ چینی(کریستال)

توده سنگ های آهکی که در اثر عوامل درونی، نظیر درجه حرارت و فشار، دوباره متبلور شده اند و از این رو جزء سنگ های دگرگون به شمار می روند.
 سنگ چینی در دو دهه اخیر در ایران مصطلح شده و احتمالا به آن جهت چینی گفته اند که در ضخامت‌های کم (حدود دو سانتیمتر) در مقابل ضربه صدای چینی می‌دهد.
سنگ‌ چینی دارای تنوع رنگ پایینی می‌باشند و معمولاً به رنگ سفید و یا رنگ سفید با هاله یا رگه‌های زرد می‌باشد.

سنگ مرمر

سنگ مرمر از قابلیت صیقل پذیری بالایی برخوردار است و سطحی آینه ای دارد.

از این نوع سنگ به دلیل جلای بالا و رنگ های زیبا برای دکوراسیون داخلی، کفپوش، ستون ها، پله ها و تزئینات داخل ساختمان استفاده می شود، ولی چون مقاومت آن در برابر رطوبت و آلودگی کم است، بنابراین برای نماسازی ساختمان توصیه نمی شود.

سنگ آنتیک

سنگ آنتیک در دسته سنگ های دکوراتیو قرار دارد که از قرار دادن خرده سنگ های تراورتن در کنار یکدیگر ساخته می شود. 

از این سنگ می توان به عنوان سنگ تزئینی در نمای داخلی و بیرونی ساختمان و محوطه سازی باغ استفاده کرد.

 سنگ دیوریت

یکی دیگر از سنگ هایی که برای نماکاری ساختمان، کف و پله ها مورد استفاده قرار می گیرد، سنگ دیوریت است. 

این سنگ دارای رنگ بندی خاکستری، خاکستری تیره و خاکستری مایل به سبز می باشد.

این سنگ کمیاب است و اغلب در مناطق آتش فشانی یافت می شود.

 در گذشته این سنگ را برای نوشتن کتیبه به کار می بردند. 

سختی سنگ دیوریت به حدی است که در دوران باستان از آن برای تراشکاری سنگ گرانیت استفاده میکرده اند.

سنگ گیوتین

سنگ گیوتین که با نام سنگ قیچی شناخته می شود، نمونه ای از انواع سنگ دکوراتیو می باشد. استفاده از این سنگ در طراحی نمای ساختمان و طراحی دکوراسیون داخلی صورت می گیرد. 

سنگ گیوتین از قرار گرفتن تکه سنگ های تراورتن به وسیله ملاتی که پایه رزینی دارد، ایجاد می شود.

سنگ لاشه

سنگی است که شکل خاصی نداشته و به همان صورتی که از معدن آورده می شود بکارمی رود و کاربرد آن در زیرسازی ها، پر کردن فاصله بین سنگها و کف سازی خشن محدود می شود.

بسته بندی، حمل و نگهداری

سنگ ساختمانی باید مناسب و با دوام بسته بندی شود، چنان که سنگ در حمل و نقل و انبار کردن آسیب نبیند. 

بسته بندی باید مانع از تکان خوردن و حرکت کردن آنها در داخل بسته ها شود. 

بسته ها باید دارای وزن و ابعاد مناسب برای حمل و نقل باشند. جابه جایی آنها با لیفتراک، بالابرها و دیگر وسایل رایج به نحو مناسب ممکن باشد.

در تمام مراحل کار لازم است سنگ ها درست محافظت شوند. 

همچنین باید به سطح خارجی، به خصوص در گوشه ها یا بخش های برجسته ی تزئینی، توجه ویژه شود.

 برای این کار می توان از قطعات باریک چوب، پارچه کنفی یا روکش پلی اتیلن استفاده کرد.

 از این روکش برای محافظت سنگ در برابر باران و برف نیز می توان بهره گرفت.

سنگ ساختمانی

در هنگام انتقال سنگ ساختمانی بریده شده از محل تولید به محل فروش و کارگاه ساختمانی، باید اصول ایمنی کاملا رعایت شود، تا کارگران یا دیگر افراد آسیبی نبینند.
برای حمل سنگ ها ، باید از دستکش مناسب استفاده شود. پس از عملیات ساختمان سازی، سنگ باید از گرد و غبار ، ملات و دیگر ذرات پاک شود.
هنگام برداشتن و جمع کردن داربست ها نیز باید مراقب بود که لکه های زنگ از لوله ها به نما نپاشد و به آن ضربه وارد نشود. بهتر است از سنگ های تیره رنگ در نمای ساختمان استفاده نشود، زیرا ممکن است بر اثر تابش آفتاب، رنگ آنها محو شود.

شستشو و نگهداری نمای ساختمان

برای شستن سنگ، بهتر است تنها از آب استفاده شود.

 برای تمیز کردن گرانیت ها می توان برس مویی غیر فلزی و محلول های شوینده ی رقیق و مناسب به کار برد. 

مرمرها را نیز می توان با آب و محلول های شوینده رقیق تمیز کرد.

سنگ‌های گرانيت، مرمر و شيت استفاده شده در نمای ساختمان به تناوب نياز به شست شو با مواد تميز كننده رقيق دارند.

برای جلوگيری از كدر شدن هميشگی سطح مرمر حداقل هر دو سال دو بار بايد سطح نما را شست و شو داد. 

می‌توان برای این منظور از واتر جت یا کارواش خانگی استفاده کرد.

در صورت استفاده از محلول های شوینده، حتما انواع مطمئن آنها و مطابق دستورالعمل تولید کننده به کار برد. 

برای این کار، پیش از استفاده از این محلول ها، اثر آنها بر روی نمونه ی کوچک و مشابهی از سنگ آزمایش شود. 

از مصرف شوینده های اسیدی و قلیایی، از جمله اسیدکلریدریک، محلول آمونیوم و سود سوزآور خودداری کنید.

 

سنگ ساختمانی

کلام آخر

در این نوشته به بررسی انواع سنگ های ساختمانی، کاربرد، ویژگی ها، مزایا و معایب آن ها  پرداختیم.

 همانطور که گفتیم سنگ یکی از پرکاربردترین و رایج ترین مصالح ساختمانی است و تقریبا در تمام ساختمان از جمله نمای داخلی و خارجی، دیوار و کف ها و دکوراسیون داخلی کاربرد دارد.

تنوع طرح، رنگ، جنس و قیمت سنگ ها آنقدر زیاد است که هر فرد با هر سلیقه و بودجه ای که مد نظر دارد می تواند سنگ دلخواه و مورد نیاز خود را انتخاب کند.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Select the fields to be shown. Others will be hidden. Drag and drop to rearrange the order.
  • Image
  • SKU
  • Rating
  • Price
  • Stock
  • Availability
  • Add to cart
  • Description
  • Weight
Click outside to hide the compare bar
مقایسه
اسکرول به بالا